Geel: ‘Feministische overval’ op USAID-stock met miljoenen geblokkeerde anticonceptiemiddelen

GEEL – Na het uitputten van alle juridische en diplomatieke wegen, zijn medische, feministische en mensenrechtenorganisaties vandaag overgegaan tot actie. Met een symbolische feministische overval op een magazijn in Geel eisen zij de vrijgave van miljoenen anticonceptiemiddelen die door de Verenigde Staten worden geblokkeerd. Op deze Wereldgezondheidsdag is de boodschap helder: voorkom de vernietiging van deze medicijnen en stuur ze naar de landen die ze nodig hebben.

Al ruim een jaar staan 24 containers vol met anticonceptiepillen, implantaten en spiraaltjes stof te vergaren in Belgische magazijnen. De voorraad, gefinancierd door de Amerikaanse organisatie USAID, werd gegijzeld door een politiek besluit uit de VS om de financiering van USAID stop te zetten. De Amerikaanse administratie gaf in juni 2025 vervolgens het bevel om de voorraad te vernietigen. Een absurde beslissing, die bovendien strijdig is met de Europese wetgeving die op Belgische bodem geldt.

Miljoenen levens als inzet

Ondanks een brede mobilisatie, heeft de situatie een dood punt bereikt. Nochtans tikt de tijd genadeloos door: een deel van de voorraad is slechts houdbaar tot 2027 en door de huidige opslagomstandigheden dreigen de middelen nog sneller onbruikbaar te worden.

Het gaat om een waarde van 10 miljoen dollar, bestemd voor 1.4 miljoen mensen in Afrikaanse landen waar de toegang tot zorg beperkt is. In conflictgebieden zoals de Democratische Republiek Congo is dit voor veel vrouwen letterlijk een kwestie van leven of dood.

Politieke verlamming moet stoppen

De huidige politieke inertie is onaanvaardbaar: er zijn zes ingebrekestellingen gestuurd naar de Belgische regering, er zijn voorstellen gedaan om de voorraden over te kopen en er zijn talloze onderhandelingspogingen ondernomen met de Franse, Belgische en Amerikaanse autoriteiten. Om deze politieke passiviteit te doorbreken, sloegen Amnesty International, Dokters van de Wereld en de Planning Familial de handen ineen voor de actie vanochtend in Geel.

“Met deze symbolische kraak willen we de Belgische en Franse overheden ertoe aanzetten om eindelijk hun verantwoordelijkheid te nemen en de illegale vernietiging van deze middelen te blokkeren.”

Onze eisen:

De coalitie eist directe actie van de betrokken regeringen en de Europese Unie:

Aan België en Frankrijk: Neem onmiddellijk de regie over. Zorg voor de nodige financiering en diplomatieke druk om de containers zo snel mogelijk te verschepen naar de regio's waar ze een vitaal verschil maken.
Aan de Europese Unie:
Handhaaf het Europees recht op eigen bodem. Laat niet toe dat de VS op Europees grondgebied bevelen uitvoert die indruisen tegen onze normen.
Zet een diplomatiek kader op dat de snelle herverdeling van deze miljoenen anticonceptiemiddelen mogelijk maakt.
Aan alle beleidsmakers: Maak een vuist voor seksuele en reproductieve rechten. Juist nu deze rechten wereldwijd onder druk staan, is wegkijken geen optie meer.

Noot voor de redactie

volgens de informatie waarover wij in de zomer van 2025 beschikten, zouden de anticonceptiemiddelen naar Frankrijk worden overgebracht om daar te worden verbrand. Onze organisaties kwamen destijds in actie, maar kregen geen officieel antwoord van de autoriteiten.