Definitieve goedkeuring ‘terugkeerplan’: “Europees ICE-plan bedreigt de zorgsector en medische ethiek”

Razzia’s in ziekenhuizen en zorginstellingen

Het terugkeerplan omvat maatregelen die ICE-achtige invallen mogelijk maken in privé-woonsten en in "andere relevante locaties" zoals opvangcentra, voedselbedelingen en dus ook ziekenhuizen en zorginstellingen. “In de VS werden de gevolgen van dit beleid al breed gedocumenteerd: zwangere vrouwen, kinderen en chronisch zieken mijden ziekenhuizen, mensen durven niet meer naar de arts en het vertrouwen in de sociale en openbare diensten erodeert. Terwijl zorginstellingen worden ingezet als instrument voor de jacht op migranten, zullen we een stijging zien van spoedeisende gevallen, hospitalisaties en hogere kosten voor het zorgsysteem”, vertelt Federico Dessi, aAlgemeen Directeur van Dokrters van de Wereld.

Kijken migratiediensten straks mee over de schouders van zorgverleners? 

Het terugkeerplan maakt het mogelijk voor EU lidstaten en Frontex om gevoelige data te verzamelen, in te kijken en te delen, met inbegrip van medische gegevens en gezondheidsinformatie “Dit brengt zorgverleners in een onmogelijke spagaat: hoe de zorgplicht en het beroepsgeheim handhaven als de immigratiediensten meekijken in kabinetten en wachtkamers? Het cruciale vertrouwen tussen arts en patiënt wordt hiermee ernstig ondermijnd.”

De mentale en fysieke impact van langdurige detentie 

En dan zijn er nog de maatregelen in het plan zelf die volgens Dokters van de Wereld een grote impact zullen hebben op de mentale en fysieke gezondheid van de betrokken personen zelf: “De verordening staat detentie tot wel 30 maanden toe, ook voor gezinnen met kinderen. Onderzoek over de gevolgen hiervan zijn ondubbelzinnig: hogere zelfmoordcijfers, hertraumatisering, depressie, angst en acute psychiatrische noden.” De verordening opent bovendien de deur naar detentiefaciliteiten buiten de EU waar het Europese grondrechtenkader niet kan worden gegarandeerd: “Dat betekent dat een degelijke toegang tot gezondheidszorg niet gegarandeerd is. Hetzelfde geldt voor extern toezicht en procedurele waarborgen.”

Samen met 250 organisaties en 1.300 zorgverleners, waarschuwde Dokters van de Wereld in de aanloop van dit plan al herhaaldelijk voor de praktijkgevolgen. “Terwijl sommige parlementsleden jubelend spreken over het 'begin van een nieuw deportatietijdperk', waarschuwt Dokters van de Wereld voor iets heel anders: het begin van een crisis in de gezondheidszorg, ziekenhuizen, wachtkamers en urgentiediensten in heel Europa.

De verordening is er nu doorheen, maar Dokters van de Wereld laat het hier niet bij. “Wij zullen de mensenrechtenschendingen nauwgezet documenteren, de uitvoering daar waar mogelijk tegenhouden en onze patiënten en kabinetten onvoorwaardelijk beschermen.”